Wat valt onder vreemdelingenrecht?
Vreemdelingenrecht bepaalt wie in Nederland mag wonen, werken of studeren, en onder welke voorwaarden. De Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) beslist over de meeste aanvragen; de rechtbank en de Raad van State toetsen die beslissingen. Het rechtsgebied is sterk in beweging: Europese regels, nationale wetgeving en rechtspraak veranderen de uitkomst van zaken soms binnen enkele maanden.
Wij adviseren particulieren en gezinnen in alle fasen: bij de voorbereiding van een aanvraag, bij brieven en besluiten van de IND en in bezwaar.
Actueel: wat veranderde in 2026
12 juni 2026 is de belangrijkste datum van dit jaar. Op die dag werd het Europees Migratiepact van toepassing en ging in Nederland het tweestatusstelsel in. Sindsdien maakt Nederland onderscheid tussen vluchtelingen en subsidiair beschermden, zijn nieuwe asielvergunningen in de regel drie jaar geldig en kan een vergunning asiel voor onbepaalde tijd niet meer worden aangevraagd.
Ook voor nareis veranderde veel: de kring van gezinsleden is beperkt en voor subsidiair beschermden gelden een wachttermijn van twee jaar en eisen aan inkomen en huisvesting. Op aanvragen van vóór 12 juni 2026 waarvoor de nieuwe eisen gevolgen kunnen hebben, beslist de IND voorlopig niet.
Verder kan de rechter sinds 16 oktober 2026 geen dwangsom meer opleggen als de IND te laat beslist, en oordeelde de Raad van State op 11 november 2026 dat het landenbeleid voor Syrië opnieuw moet worden gemotiveerd. In onze kennisbank leest u per onderwerp wat dit betekent.
Brieven en besluiten van de IND
Vrijwel elke brief van de IND bevat een termijn. Bij een voornemen is de IND van plan uw aanvraag af te wijzen en kunt u eerst reageren met een zienswijze. Bij een besluit heeft de IND beslist; daartegen staat in de regel bezwaar of beroep open. Bij een verzoek om informatie ontbreken gegevens of documenten.
De beschikking zelf is leidend: daarin staan de rechtsmiddelen, de termijn en of u de procedure in Nederland mag afwachten. Wij beoordelen het besluit, de termijn en de mogelijkheden, en stellen zo nodig de zienswijze of het bezwaarschrift op.
Gezinsmigratie en nareis
Wie een partner of kind naar Nederland wil laten komen, vraagt als referent een verblijfsvergunning aan. Bij gezinsmigratie gelden onder meer eisen aan inkomen en, bij partners, aan leeftijd; vaak is ook een machtiging tot voorlopig verblijf (mvv) nodig. Nareis voor houders van een asielvergunning volgt een eigen regeling, waarvoor sinds 12 juni 2026 andere voorwaarden gelden. De juiste route hangt af van de status van de referent en de datum van de aanvraag.
Werk en verblijf
Voor werknemers van buiten de EU bestaan verschillende verblijfsroutes, waaronder de kennismigrantenregeling en de Europese blauwe kaart. Beide kennen een salariscriterium dat jaarlijks wordt aangepast; voor kennismigranten van 30 jaar of ouder is dat in 2026 € 5.942 bruto per maand, exclusief vakantiegeld. De werkgever moet bij de kennismigrantenregeling door de IND zijn erkend als referent.
Naturalisatie
Wie lang genoeg rechtmatig in Nederland woont, kan onder voorwaarden Nederlander worden. In de regel gaat het om ten minste vijf jaar onafgebroken verblijf met een geldige verblijfsvergunning en het voldoen aan de inburgeringsvereisten; er bestaan uitzonderingen. Soms moet u afstand doen van uw huidige nationaliteit. Niet elk verblijf telt even zwaar mee: het type vergunning en de onafgebroken duur zijn bepalend.
Laatst gecontroleerd: 15 november 2026